{"id":484,"date":"2025-01-18T19:59:32","date_gmt":"2025-01-18T16:59:32","guid":{"rendered":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/?p=484"},"modified":"2025-01-18T20:06:50","modified_gmt":"2025-01-18T17:06:50","slug":"kahramanmaras-depremi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/2025\/01\/18\/kahramanmaras-depremi\/","title":{"rendered":"Kahramanmara\u015f Depreminin Hat\u0131rlatt\u0131klar\u0131 ve Afetlerde Sa\u011fl\u0131k Hizmetleri"},"content":{"rendered":"\n

Kahramanmara\u015f Depremi – Y\u00fczy\u0131l\u0131n Afeti<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Kahramanmara\u015f merkezli depremde y\u00fcre\u011fimiz \u00e7ok ac\u0131 haberlerle yand\u0131. Her biri \u00fclkemizin can par\u00e7as\u0131 olan iller; Kahramanmara\u015f, Ad\u0131yaman, Hatay, Gaziantep, Diyarbak\u0131r, Malatya, Kilis, Adana, Osmaniye, Elaz\u0131\u011f\u2019da karde\u015flerimiz, can dostlar\u0131m\u0131z, kom\u015fular\u0131m\u0131z ya can\u0131ndan ya mal\u0131ndan ya da evinden oldu.<\/p>\n\n\n\n


D\u00fcnyan\u0131n g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc en b\u00fcy\u00fck deprem olarak kabul edilen, \u2018Y\u00fczy\u0131l\u0131n Depremi\u2019, \u2018K\u00fc\u00e7\u00fck K\u0131yamet\u2019 diye adland\u0131r\u0131lan deprem \u00e7ok b\u00fcy\u00fck y\u0131k\u0131m etkisi olu\u015fturdu. Avrupa\u2019da bir\u00e7ok \u00fclkenin y\u00fcz \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fcnden daha geni\u015f bir alan\u0131 etkiledi. On binlerce insan\u0131n hayat\u0131n\u0131 kaybetmesine ve y\u00fczbinlerce insan\u0131n yaralanmas\u0131na, milyonlarca insan\u0131n evsiz, yersiz yurtsuz kalmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131. Adeta k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u0131yamet tablosunun ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgede geriye \u00e7ok ac\u0131 insan hikayeleri kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n


Depremin y\u00fczeye yak\u0131n olmas\u0131, \u015fiddetinin y\u00fcksekli\u011fi, s\u00fcresinin uzunlu\u011fu, \u015fimdiye kadar hi\u00e7 rastlanmam\u0131\u015f bir \u015fekilde \u00fcst \u00fcste iki b\u00fcy\u00fck depremin pe\u015f pe\u015fe gelmesi, etkilenen b\u00f6lgenin geni\u015fli\u011fi ve yap\u0131 stokunun depreme dayan\u0131kl\u0131 olmamas\u0131 nedeniyle \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir y\u0131k\u0131m ve \u00e7ok fazla can-mal kayb\u0131 oldu. Bu b\u00fcy\u00fck felaketten T\u00fcrkiye\u2019nin alan olarak 1\/7\u2019si, n\u00fcfus olarak 1\/6\u2019s\u0131 ve ekonomik olarak 1\/10\u2019u etkilendi. B\u00f6ylesi b\u00fcy\u00fck bir felaketin alt\u0131ndan kalkmak \u00fclkemiz i\u00e7in zor oldu\u011fu kadar d\u00fcnyan\u0131n en geli\u015fmi\u015f \u00fclke ve b\u00f6lgelerinin dahi g\u00fcc\u00fcn\u00fc a\u015fan, ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir organizasyon ve destek gereken, t\u00fcm d\u00fcnyan\u0131n yard\u0131mla\u015fmas\u0131 gereken bir afet durumu olu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Depremden hemen sonra insan\u0131m\u0131z\u0131n gayreti ve fedakarl\u0131\u011f\u0131 ile t\u00fcm toplum el birli\u011fi ile harekete ge\u00e7ti, tek y\u00fcrek oldu. AFAD, K\u0131z\u0131lay, UMKE, belediyelerin yard\u0131m ekipleri, itfaiyeler gibi resmi ve yar\u0131 resmi kurulu\u015flar ile vak\u0131flar, dernekler ve di\u011fer STK\u2019lar, yurt i\u00e7i ve yurt d\u0131\u015f\u0131 kurum ve kurulu\u015flar el ele verdiler. Enkazdan can kurtarmaya, hasta ve yaral\u0131lar\u0131 tedavi etmeye, hayatta kalanlara elbise ve yiyecek teminine, \u00e7ad\u0131r ve konteyner kentler kurarak bar\u0131nmaya yard\u0131mc\u0131 oldular.<\/p>\n\n\n\n


Bendeniz de son otuz y\u0131lda meydana gelen b\u00fcy\u00fck afetlerin \u00e7o\u011funda g\u00f6rev ald\u0131m. G\u00f6lc\u00fck 1999 depreminden sonra 2004 Endonezya deprem ve Tsunami felaketi, 2005 Eyl\u00fcl Ke\u015fmir-Pakistan depremi, 2009 Pencap-Pakistan sel felaketinde sa\u011fl\u0131k yard\u0131mlar\u0131nda bulunmak \u00fczere afet b\u00f6lgelerinde \u00e7al\u0131\u015fan bir hekim olarak tecr\u00fcbe ve tavsiyelerimi payla\u015fmak isterim.<\/p>\n\n\n\n


Deprem \u00d6ncesi Riskler ve Afet \u00d6ncesi Koruyucu Hekimlik<\/strong><\/p>\n\n\n\n


\u00dclkemizde deprem, sel ve yang\u0131n felaketleri s\u0131k g\u00f6r\u00fclen afetlerdir. Bunlar\u0131n hepsinde de en \u00f6nemli kural; \u00f6nceden tedbir almak, afet gelmeden \u00f6nce gerekli korunmaya dikkat etmektir. Afet olduktan sonra arama-kurtarma ve sa\u011fl\u0131k hizmetleri ancak afetin verdi\u011fi zarar\u0131 azaltmaya y\u00f6neliktir. Mesela deprem sonras\u0131 enkazdan ancak on ki\u015fiden biri sa\u011f kurtulabilmektedir.<\/p>\n\n\n\n


\u00dclkemiz d\u00fcnyadaki en b\u00fcy\u00fck deprem faylar\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fi bir alan \u00fczerinde bulundu\u011fu i\u00e7in yakla\u015f\u0131k her 5-10 y\u0131lda bir b\u00fcy\u00fck depremle sars\u0131l\u0131yoruz. Her sene mevsimsel olarak yang\u0131n ve sel felaketleri de \u00fclkemizi ve insanlar\u0131m\u0131z\u0131 etkileyen do\u011fal afetlerin ba\u015f\u0131nda geliyor.<\/p>\n\n\n\n


Her felaketin ard\u0131ndan birka\u00e7 y\u0131l sonra unutulmaz denilen ac\u0131lar unutuldu. \u201cBir daha hi\u00e7bir \u015fey eskisi gibi olmayacak\u201d dedi\u011fimiz konular, eski, al\u0131\u015f\u0131ld\u0131k, bo\u015fvermi\u015fli\u011fe kap\u0131ld\u0131 gitti. Sanki deprem bir daha olmayacak gibi her \u015fey standart g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam tela\u015f\u0131 aras\u0131nda kayboldu.<\/p>\n\n\n\n


Geride sadece o g\u00fcn\u00fc en ac\u0131 \u015fekilde ya\u015fayanlar\u0131n ac\u0131 hat\u0131ralar\u0131 kald\u0131. Halbuki 17 A\u011fustos Depremi t\u00fcm T\u00fcrkiye\u2019ye verilmi\u015f \u00e7ok ac\u0131 ve \u00f6nemli bir uyar\u0131 idi. 6 \u015eubat Kahramanmara\u015f Depremi ise \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck ve ac\u0131 bir ders oldu. Art\u0131k bundan sonra hi\u00e7bir \u015fey eskisi gibi olmamal\u0131.<\/p>\n\n\n\n


Deprem \u00d6ld\u00fcrmez. Yanl\u0131\u015f yerle\u015fim ve Sa\u011flam Olmayan Bina \u00d6ld\u00fcr\u00fcr.<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Depremden sonra acil kurtarma ve sa\u011fl\u0131k yard\u0131mlar\u0131 \u00f6nemli fakat etkisi \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 olmaktad\u0131r. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar depremde y\u0131k\u0131lan binalardan ancak 100 ki\u015fiden 10 ki\u015finin kurtar\u0131labildi\u011fini g\u00f6steriyor. Bu nedenle depremden \u00f6nce binalar\u0131 fay hatt\u0131ndan uzak yerlere yapmak, ovaya de\u011fil yama\u00e7lara yerle\u015fmek ve binalar\u0131n depreme dayan\u0131kl\u0131 olmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli. Bu konuda \u015fehir mimarisi anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilmeli, bilge mimar Turgut Cansever\u2019in tavsiye etti\u011fi \u2018ufku g\u00f6ren \u015fehirler\u2019 bizim de \u00e7e\u015fitli makamlarda ve zeminlerde ifade etti\u011fimiz \u2018\u0130rfan \u015eehirleri\u2019 planlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n


Depreme dayan\u0131ks\u0131z, yap\u0131 denetim belgesi olmayan, \u00e7ok katl\u0131 ve imara ayk\u0131r\u0131, a\u015f\u0131r\u0131 k\u00e2r ama\u00e7l\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fe dikkat edilmeden yap\u0131lan binalar depremde y\u0131k\u0131larak i\u00e7inde ya\u015fayan insanlara mezar oldu. Fakat yama\u00e7larda tek veya iki katl\u0131 eski binalar depremden daha az etkilenmi\u015f, i\u00e7inde ya\u015fayanlar bu afeti hafif atlatt\u0131. Bir uzman\u0131n s\u00f6yledi\u011fi gibi, \u201cG\u00f6lc\u00fck depreminde sadece birka\u00e7 ki\u015fi \u00f6ld\u00fc, o da evi fay hatt\u0131nda oldu\u011fu i\u00e7in direkt depremle \u00f6ld\u00fc, di\u011fer \u00f6lenlerin hepsi yanl\u0131\u015f yerle\u015fim ve depreme dayan\u0131ks\u0131z binalar y\u00fcz\u00fcnden \u00f6ld\u00fc\u201d.<\/p>\n\n\n\n


Bu konunun \u00f6nemini en iyi ifade eden, hat\u0131ra olarak G\u00f6lc\u00fck depreminde bir belediye yetkilisinin anlatt\u0131klar\u0131 akl\u0131mdan \u00e7\u0131km\u0131yor. Hat\u0131ran\u0131n sahibi Belediye ba\u015fkan\u0131, se\u00e7ildi\u011finde ilk i\u015flerinden biri olarak imara ve deprem y\u00f6netmeli\u011fine ayk\u0131r\u0131 evlerin ve katlar\u0131n y\u0131k\u0131m\u0131 i\u00e7in talimat verdi\u011fini anlatt\u0131. Birka\u00e7 g\u00fcn sonra imara ve y\u00f6netmeli\u011fe ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in y\u0131k\u0131lmas\u0131 gereken ablas\u0131n\u0131n evini, eni\u015ftesi, ablas\u0131 ve annesinin \u0131srarl\u0131 talepleri sonucunda y\u0131k\u0131mdan vazge\u00e7ilmek zorunda kal\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak depremde yerle bir olan bu evin, ablas\u0131, eni\u015ftesi ve \u00e7ocuklar\u0131na mezar oldu\u011funu anlatm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n


Buradan belediye ba\u015fkanlar\u0131 ve t\u00fcm yetkililere tekrar \u00e7a\u011fr\u0131da bulunmak istiyorum. L\u00fctfen imara ve deprem y\u00f6netmeli\u011fine ayk\u0131r\u0131 yap\u0131lar\u0131n bir an \u00f6nce tespit edip, yenilenmesi i\u00e7in gayret edelim, yoksa bu evlerde en sevdiklerimizi, en yak\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 kaybedebiliriz.<\/p>\n\n\n\n


Bu konuda belediyeler ve \u00c7evre ve \u015eehircilik Bakanl\u0131\u011f\u0131, Afet y\u00f6netimi yetkilileri i\u015f birli\u011fi yaparak bu binalar\u0131n tespiti ve yenilenmesi konusunda acil eylem plan\u0131 yapmal\u0131lar. Bina ve kat sahipleri de bu konunun rant meselesi de\u011fil can meselesi oldu\u011funu anlayarak gerekli gayret ve fedakarl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6stermelidir.<\/p>\n\n\n\n


Evdeki E\u015fyalara Dikkat<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Evdeki e\u015fyalar, dolaplar, avizeler deprem an\u0131nda b\u00fcy\u00fck tehlike te\u015fkil ediyor. Evdeki e\u015fyalar e\u011fer uygun \u015fekilde yerle\u015ftirilmez, bulunduklar\u0131 yere sabitlenmezse, deprem an\u0131nda b\u00fcy\u00fck tehlike arz etmektedir. 17 A\u011fustos Depremi\u2019nde bir\u00e7ok insan, ev e\u015fyalar\u0131n\u0131n, dolap ve kitapl\u0131klar\u0131n alt\u0131nda kalm\u0131\u015f veya s\u0131k\u0131\u015farak yaralanm\u0131\u015ft\u0131. Evdeki cam e\u015fyalar, ampuller, avizeler deprem an\u0131nda her biri tehlike olu\u015fturan bir maddeye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n


Binalar\u0131n Zay\u0131f Noktalar\u0131 Balkonlar ve Merdivenler<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Binalar\u0131n en zay\u0131f noktalar\u0131 balkonlar ve merdivenler oluyor. Deprem an\u0131nda insanlar panik ile bu noktalara ka\u00e7\u0131p s\u0131\u011f\u0131n\u0131rsa daha tehlikeli bir durumda oluyorlar. Balkon, kap\u0131 altlar\u0131 ve merdivenler, destek ve dayan\u0131kl\u0131l\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha zay\u0131f noktalarda bulunuyorlar. Uzmanlar deprem an\u0131nda bu b\u00f6lgelerde bulunulmamas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyorlar.<\/p>\n\n\n\n


Deprem An\u0131nda Cenin Pozisyonu Almak Hayat Kurtar\u0131yor<\/strong>
<\/p>\n\n\n\n

Depremde y\u0131k\u0131lan binalar\u0131n enkaz\u0131ndan kurtulan insanlar\u0131n %90\u2019dan fazlas\u0131 yatak, beyaz e\u015fya vs. gibi hacimli sert bir e\u015fyan\u0131n yan\u0131nda cenin pozisyonunda (yan yatarak kafay\u0131 ve ayaklar\u0131 kar\u0131na do\u011fru \u00e7ekmek \u015feklinde) kurtuluyorlar. \u00c7\u00f6k-tutun-kapan y\u00f6ntemi binalar\u0131n y\u0131k\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, sadece e\u015fyalar\u0131n devrildi\u011fi depremlerde ve Japonya gibi binalar\u0131n sa\u011flam oldu\u011fu \u00fclkelerde uygun olabilir.
<\/p>\n\n\n\n

Haberle\u015fme<\/strong>
<\/p>\n\n\n\n

Afet ve deprem an\u0131nda haberle\u015fme ve duyurular i\u00e7in sa\u011flam bir telekom\u00fcnikasyon altyap\u0131s\u0131 haz\u0131rlanmal\u0131. Telsiz haberle\u015fmesi bu konuda en iyisi. S\u0130SAD derne\u011finin bu konuda amat\u00f6r telsizcilik kurslar\u0131 ile \u00e7ok \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 var.
<\/p>\n\n\n\n

Bu konuda her arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fc olmaya davet ederken \u00f6zellikle AFAD\u2019\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 dijital program\u0131 cep telefonlar\u0131na indirerek acil durumlarda tek tu\u015fla yard\u0131m \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 program\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn dostlar\u0131m\u0131z\u0131n telefonlar\u0131nda kullanmas\u0131n\u0131 tavsiye ediyorum. https:\/\/www.afad.gov.tr\/afad-acil-mobil-uygulamasi-afet-ve-acil-durumlarda-daima-yan\u0131nda<\/a> linkinden indirebilirsiniz.
<\/p>\n\n\n\n

Alt\u0131n de\u011ferinde ilk 72 Saa<\/strong>t
<\/p>\n\n\n\n

Afet ve depremler sonras\u0131 afetzedelere ula\u015f\u0131m optimal ilk 72 saatte olmaktad\u0131r. Bu ilk 72 saatte hayatta kalmaya \u00e7al\u0131\u015fmak \u00e7ok \u00f6nemlidir. Bununla ilgili AFAD ve Sivil Savunma Derne\u011fi (S\u0130SAD)\u2019\u0131n sitesinden bilgi al\u0131nabilir.<\/p>\n\n\n\n


Afet ve Acil Durum \u00c7antas\u0131<\/strong>
<\/p>\n\n\n\n

Afet sonras\u0131nda kullan\u0131lmak \u00fczere baz\u0131 acil ihtiya\u00e7 maddeleri ve belgelerin haz\u0131r bulunduruldu\u011fu \u00e7antay\u0131 ifade eder. Acil durum \u00e7antas\u0131, bir afet meydana geldikten sonra ihtiya\u00e7 duyaca\u011f\u0131n\u0131z temel gereksinimlerin bir arada bulundu\u011fu \u00e7antad\u0131r. Acil durum \u00e7antas\u0131, ilk 72 saat boyunca hayat\u0131n\u0131z\u0131 idame ettirmeniz i\u00e7in gerekli olan malzemeleri i\u00e7erir. Acil durum \u00e7antas\u0131 afetten etkilenmeyecek bununla birlikte kolay eri\u015filebilecek bir yerde olmal\u0131, zaman zaman kontrol edilerek i\u00e7inde bulunan malzemelerin kullan\u0131labilirli\u011fi denetlenmelidir.<\/p>\n\n\n\n


Deprem sonras\u0131 sa\u011fl\u0131k yard\u0131mlar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n


Depremlerde, maddi kay\u0131plar da \u00f6nemli olmakla birlikte, esas ve dramatik olan kay\u0131plar; \u00f6l\u00fcm yaralanma, sakat kalma ve hastalanma gibi do\u011frudan sa\u011fl\u0131kla ilgili olan kay\u0131plard\u0131r. Bu nedenle de deprem sonras\u0131 yard\u0131mlarda \u00fczerinde en \u00e7ok durulan, sa\u011fl\u0131k yard\u0131mlar\u0131d\u0131r. Sa\u011fl\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde nas\u0131l ki \u00f6ncelik hastal\u0131ktan korunma ve hasta olmama daha \u00f6nemli ise depremlerde de esas \u00f6nemli olan afetlerde risk analizi, yap\u0131sal ve yap\u0131sal olmayan risklerin azalt\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n


Konuya acil sa\u011fl\u0131k i\u015flemleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, acil vakalar olay an\u0131ndan sonraki ilk on be\u015f g\u00fcnden sonra sona erer. Deprem sonras\u0131 arama-kurtarma faaliyetleri ve acil sa\u011fl\u0131k hizmetleri ile bir ya da birka\u00e7 can\u0131n kurtar\u0131lmas\u0131 \u00f6zellikle manen \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131r. K\u0131z\u0131lay, AFAD ve UMKE ve ilgili STK\u2019lar gibi ekipler desteklenmeli ve g\u00fc\u00e7lendirilmelidir. Acil durum hastaneleri, seyyar hastaneler, gemi hastaneler gibi haz\u0131r ve seyyar sa\u011fl\u0131k tesisleri kurulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Bu nedenle sa\u011fl\u0131k yard\u0131mlar\u0131n\u0131 d\u00f6rt ba\u015fl\u0131kta inceleyebiliriz:
1) Afet d\u00f6nemlerin acil vakalar ve \u00f6l\u00fcmlerinin azalt\u0131lmas\u0131
2) Yaralanma ve Hastalar\u0131n triaj\u0131 (Ayr\u0131m\u0131)
3) Depreme ba\u011fl\u0131 ikincil hastal\u0131klar\u0131n \u00f6nlenmesi ve hastalar\u0131n tedavisi
4) Ola\u011fan Sa\u011fl\u0131k Hizmetlerine D\u00f6n\u00fc\u015f<\/p>\n\n\n\n

1) Acil Vakalar ve \u00d6l\u00fcmlerin Azalt\u0131lmas\u0131
<\/p>\n\n\n\n

a) Deprem Sars\u0131nt\u0131s\u0131 S\u0131ras\u0131ndaki \u00d6l\u00fcmler: Depremlerde, sars\u0131nt\u0131 s\u0131ras\u0131ndaki \u00f6l\u00fcmlerin say\u0131s\u0131 b\u00f6lgedeki yap\u0131lar\u0131n kalitesi, depremin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve arazi yap\u0131s\u0131 ile ilgilidir. Belirleyici olan, yap\u0131 kalitesidir. Bu nedenle de bu \u00f6l\u00fcmleri azaltmak a\u00e7\u0131s\u0131ndan sa\u011fl\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn yapaca\u011f\u0131 fazla bir \u015fey yoktur. Bu \u00f6l\u00fcmler ancak deprem \u00f6ncesi d\u00f6nemde yap\u0131sal ve yap\u0131sal olmayan risklerin azalt\u0131lmas\u0131 sonunda \u00f6nlenebilir.
<\/p>\n\n\n\n

b) Gecikmi\u015f Kurtarmaya Ba\u011fl\u0131 \u00d6l\u00fcmler: Do\u011frudan kurtarma ekiplerinin organizasyonu ve e\u011fitimi ile ilgili bir konudur. Deprem \u00f6ncesi d\u00f6nemde, ilgili kurulu\u015flar\u0131n kurtarma ekipleri kurmas\u0131, donatmas\u0131, e\u011fitmesi bu \u00f6l\u00fcmlerin say\u0131s\u0131n\u0131 belirleyecektir.
<\/p>\n\n\n\n

c) Kurtarma S\u0131ras\u0131nda \u00d6l\u00fcmler: Kurtarman\u0131n uygun yap\u0131lmamas\u0131 sonucu meydana gelen \u00f6l\u00fcmlerdir. Bu \u00f6l\u00fcmleri azaltmak i\u00e7in kurtarma ekiplerinin iyi e\u011fitilmi\u015f olmas\u0131 ve bu ekiplerin enkaz alt\u0131ndan yaral\u0131 kurtarma konusunda e\u011fitim alm\u0131\u015f olmas\u0131, bu \u00f6l\u00fcmlerin say\u0131s\u0131n\u0131 belirleyecektir.
<\/p>\n\n\n\n

d) Var Olan \u0130mkanlarla \u00d6l\u00fcm\u00fc \u00d6nlenemez Olgular: Enkaz alt\u0131ndan kurtar\u0131lan ve beyin harabiyeti, a\u011f\u0131r yan\u0131klar, crush sendromu gibi sorunlar\u0131 bulunan baz\u0131 olgularda, \u00f6l\u00fcm \u00f6nlenemeyebilir. Bu t\u00fcr \u00f6l\u00fcmleri azaltman\u0131n yolu, bu t\u00fcr olgulara an\u0131nda m\u00fcdahale edebilecek kurtarma ve sa\u011fl\u0131k alt yap\u0131s\u0131n\u0131n kurulmas\u0131ndan ge\u00e7mektedir.
<\/p>\n\n\n\n

e) Tedavi Edici Sa\u011fl\u0131k Hizmetinin Kesintiye U\u011framas\u0131na Ba\u011fl\u0131 \u00d6l\u00fcmler: Sars\u0131nt\u0131 s\u0131ras\u0131nda, reaminasyonda ve yo\u011fun bak\u0131m \u00fcnitelerinde olan hastalar ile renal dializde, b\u00fcy\u00fck ameliyatta, diabet komas\u0131nda veya benzeri durumda olan hastalar, hizmetin kesilmesi nedeniyle ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirebilirler. Bu \u00f6l\u00fcmler, daha \u00e7ok hizmet birimlerinin fizik yap\u0131s\u0131 ile ilgili olup, hizmet binalar\u0131n\u0131n g\u00fcvenli olmamas\u0131, elektri\u011fin, oksijenin, suyun kesilmesi gibi nedenlere ba\u011fl\u0131d\u0131r.
Bu \u00f6l\u00fcmlerin azalt\u0131lmas\u0131, deprem \u00f6ncesi d\u00f6nemde, hastanelerin g\u00fcvenli hale getirilmesi ve deprem \u00e2n\u0131nda devreye girecek yap\u0131lar\u0131n (otomatik jenerat\u00f6r, yedek oksijen, su vb.) olu\u015fturulmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olup, sa\u011fl\u0131k y\u00f6netimlerinin sorumluluk alan\u0131na girer.<\/p>\n\n\n\n

Deprem Sonras\u0131 Triaj, Hasta ve Yaral\u0131lar\u0131n Bak\u0131m\u0131<\/strong>
<\/p>\n\n\n\n

Depremin, varolan sa\u011fl\u0131k birim ve hizmetlerini tamamen ya da k\u0131smen devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakmas\u0131 halinde, yaral\u0131 toplama ve tedavi istasyonlar\u0131 ile olay yerinde ya\u015fam deste\u011fi gerektiren olgulara m\u00fcdahale edecek acil m\u00fcdahale merkezlerinin derhal kurulmas\u0131 ve bu yerlerin halka tekrar duyurulmas\u0131 gerekir.
<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 zamanda, yaral\u0131 toplanma ve ya\u015fam deste\u011fi merkezleri ile deprem b\u00f6lgesinde hasar g\u00f6rmemi\u015f ya da deprem d\u0131\u015f\u0131ndaki yerle\u015fik hastane ve sa\u011fl\u0131k birimleri aras\u0131nda yaral\u0131 ta\u015f\u0131yacak tahliye zincirinin \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flamas\u0131 gerekir. Bu konuda \u00fclkemizde Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 UMKE (Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi) \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 AFAD (Afet ve Acil Durum Y\u00f6netimi) ve K\u0131z\u0131lay, \u0130HH, AKUT, S\u0130SAD (Sivil Savunma Derne\u011fi) gibi acil durumlar ve afetlerde kurtarma, yard\u0131m ve medikal destek ekipleri kurulmu\u015ftur.
<\/p>\n\n\n\n

AFAD, UMKE ve K\u0131z\u0131lay gibi yar\u0131 resmi kurulu\u015flar ile G\u00f6n\u00fcll\u00fc STK\u2019lar\u0131n afetlere haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmalar\u0131n\u0131n ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu G\u00f6lc\u00fck Depremi\u2019nde \u00e7ok ac\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fck. G\u00f6lc\u00fck merkezli 17 A\u011fustos 1999 depreminde sa\u011fl\u0131k ekibi olarak deprem b\u00f6lgesine ilk giden ekiplerden biri olmam\u0131za ra\u011fmen haz\u0131rl\u0131k ve organizasyon i\u00e7in 2-3 g\u00fcn sonra gidip \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. Ama bizden \u00f6nce gelip yerle\u015fen ve organize olan Rus yard\u0131m ekibi depremden sonra 12 saat ge\u00e7meden Moskova\u2019dan G\u00f6lc\u00fck\u2019e gelmi\u015f, zaten haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olan medikal yard\u0131m ekibi ile portatif \u015fi\u015fme \u00e7ad\u0131rlardan olu\u015fan ameliyat- poliklinik-dinlenme k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 kurmu\u015flar, acil ameliyat ve muayenelere ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131. O ekibin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na hayran kalm\u0131\u015f ve \u201cbizde de olsa\u201d diye arzu etmi\u015ftik.
<\/p>\n\n\n\n

Art\u0131k bizim \u00fclkemizde de ayn\u0131 imk\u00e2n ve ekiplere sahibiz. Nitekim Kahramanmara\u015f Depremi\u2019nde afet b\u00f6lgelerinde hemen sahra hastaneleri, sahra \u00e7ad\u0131rlar\u0131, gemi hastaneler kurularak sa\u011fl\u0131k hizmeti verilmeye ba\u015fland\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Depreme Ba\u011fl\u0131 \u0130kincil Hastal\u0131klar\u0131n ve \u00d6l\u00fcmlerin \u00d6nlenmesi<\/strong>
Deprem sonras\u0131nda, rutin sa\u011fl\u0131k hizmetlerinin yan\u0131nda, koruyucu sa\u011fl\u0131k hizmetlerinin kesintiye u\u011framas\u0131 ve \u00e7evre ko\u015fullar\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fcle\u015fmesi nedeniyle yeni hastal\u0131klar ortaya \u00e7\u0131kar. Bunlar\u0131n salg\u0131n boyutuna ula\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in hem depremden etkilenen yerle\u015fim birimlerinde hem de ge\u00e7ici yerle\u015fim alanlar\u0131nda \u00e7e\u015fitli \u00f6nlemler almak gerekir.
<\/p>\n\n\n\n

Deprem sonras\u0131 kurulan \u00e7ad\u0131r kentlerin yak\u0131n\u0131nda aile sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 birimleri kurulmal\u0131 her 3000 ki\u015fiye bir aile hekimi, sa\u011fl\u0131k memuru\/hem\u015fire ve ebe bulundurulmal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle su, g\u0131da ve ki\u015fisel hijyen \u00e7ok \u00f6nemlidir. Ayr\u0131ca at\u0131k ve vekt\u00f6r kontrol\u00fc gibi \u00e7al\u0131\u015fmalara \u00f6nem vermek gerekir. Toplum, \u00f6zellikle de risk gruplar\u0131, h\u0131zla taranarak rutin izlemelere\/ kontrollere ve di\u011fer koruyucu hizmetlere bir an \u00f6nce ba\u015flanmal\u0131d\u0131r. Gebeler, bebekler, kimsesiz kalm\u0131\u015f \u00e7ocuklar, ya\u015fl\u0131lar \u00f6zel risk gruplar\u0131n\u0131 olu\u015fturur.
<\/p>\n\n\n\n

Su Hijyeni: <\/strong>Depremlerden sonra ele al\u0131nmas\u0131 gereken en \u00f6nemli konulardan birisi su hijyenidir. Depremden etkilenen yerle\u015fim birimlerinde, \u015febekeye su vermeden \u00f6nce su kayna\u011f\u0131, ar\u0131tma tesisleri ve \u015febeke ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde incelenmeli gerekli tamir ve m\u00fcdahaleler yap\u0131ld\u0131ktan sonra \u015febekeye su verilmelidir. Bu hem su basmalar\u0131n\u0131n \u00f6nlenmesi hem de olu\u015fmu\u015f-olu\u015facak olan su kirliliklerinin giderilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00d6zellikle su kayna\u011f\u0131na ya da \u015febekeye kimyasal kirliliklerin kar\u0131\u015f\u0131p kar\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131 konusundan emin olmak gerekir. Depremden sonra su \u015febekesinde \u00fcst seviyede klorlama yap\u0131lmas\u0131 yararl\u0131d\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

Tankerlerle su ta\u015f\u0131nacak ise tankerin su ta\u015f\u0131maya uygun olmas\u0131, temiz kaynaklardan doldurulmas\u0131 ve dolum s\u0131ras\u0131nda kirletilmemesi gerekir. Tankerler, yerle\u015fim birimi giri\u015finde durdurularak klor \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc yap\u0131lmal\u0131, yeterli d\u00fczeyde klor i\u00e7ermiyor ise mutlaka klorland\u0131ktan sonra t\u00fcketime verilmelidir. Kuyular ve benzeri di\u011fer su kaynaklar\u0131nda s\u00fcper-klorlama yap\u0131lmal\u0131 ve ayr\u0131ca bireysel\/ailesel klorlama yapmalar\u0131 i\u00e7in yurtta\u015flara klor eriyikleri da\u011f\u0131t\u0131lmal\u0131d\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

Beslenme ve G\u0131da Hijyeni:<\/strong> \u00dczerinde \u00f6nemle durulmas\u0131 gereken di\u011fer bir konu da depremzedelerin beslenmesi ve g\u0131da hijyenidir. Sars\u0131nt\u0131dan sonra ve en k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde, topluma s\u0131cak bir \u015feyler da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 (\u00e7ay\/\u00e7orba), depremzedelerin beslenmesi yan\u0131nda onlar\u0131n deprem \u015fokunu atmalar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da son derece \u00f6nemlidir. Bu nedenle, deprem planlar\u0131nda ihmal edilmemelidir.
<\/p>\n\n\n\n

Depremi izleyen birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde, ya\u015f g\u0131dalar\u0131n bozulma ve kirlenmeye kar\u015f\u0131 korunmas\u0131 \u00e7ok g\u00fc\u00e7 olmaktad\u0131r. Bu nedenle, bu g\u00fcnlerdeki yard\u0131mlarda kuru g\u0131dalara a\u011f\u0131rl\u0131k verilmeli ve ya\u015f g\u0131da giri\u015fine izin verilmemelidir. G\u0131da yard\u0131m ve da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131n\u0131n ki\u015fisel ya da ailesel paket \u00f6l\u00e7eklerinde olmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir. B\u00fcy\u00fck paketler halinde g\u00f6nderilen g\u0131dalar\u0131n, deprem ko\u015fullar\u0131nda hem paketlenmesi zor hem de bu paketlemeler s\u0131ras\u0131nda kirlenme riski \u00e7ok fazlad\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

Afet psikolojisi nedeniyle, baz\u0131 ki\u015filerin da\u011f\u0131t\u0131lan g\u0131dalar\u0131 istifleme e\u011filimi vard\u0131r. Bu, bir yandan afet b\u00f6lgesinde g\u0131da yard\u0131m\u0131 yetmezli\u011fine neden olurken \u00f6te yandan da uygunsuz ko\u015fullarda ve uzun s\u00fcre bekleme nedeniyle, sa\u011fl\u0131k sak\u0131ncalar\u0131 do\u011furur. Bunu \u00f6nlemenin en kestirme yolu, planl\u0131 ve d\u00fczenli bir g\u0131da da\u011f\u0131t\u0131m\u0131d\u0131r. Bu yap\u0131lam\u0131yor ise topluma yap\u0131lacak e\u011fitim ve duyurularla istif\u00e7ilik \u00f6nlenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.
At\u0131klar\u0131n temizlenmesi; deprem b\u00f6lgelerindeki en \u00f6nemli i\u015flerinden bir di\u011feri de insan d\u0131\u015fk\u0131 ve idrar\u0131n\u0131n zarars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bu i\u015flem olanakl\u0131 hallerde seyyar tuvaletlerle, m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 hallerde ise a\u00e7\u0131k \u00e7ukurlu hela ile giderilmelidir. \u00d6nemli olan bu \u00e7ukurlarla ha\u015ferelerin temas\u0131n\u0131n kesilmesi ve \u00e7ukurlar\u0131n yer alt\u0131 suyunu kirletmemesidir.
<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 \u015fekilde di\u011fer evsel at\u0131klar\u0131n, torbalarla toplanmas\u0131 ve uygun bir bi\u00e7imde uzakla\u015ft\u0131r\u0131larak zarars\u0131z hale getirilmesi gerekir. Bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 al\u0131nacak en \u00f6nemli \u00f6nlem; \u00e7evrede organik at\u0131k ve durgun su birikintileri olu\u015fturmamakt\u0131r. Yapay su birikintileri olu\u015fturulmamal\u0131 ve k\u00fc\u00e7\u00fck do\u011fal birikintiler doldurma ya da drenaj y\u00f6ntemi ile giderilmelidir. Gerekli hallerde kimyasal y\u00f6ntemlerle vekt\u00f6r m\u00fccadelesi yap\u0131labilir.
\u00d6nemli olan, depremden hemen sonra rutin koruyucu sa\u011fl\u0131k hizmetlerine ge\u00e7ebilmektir. Bu anlamda, rutin izlemeler a\u00e7\u0131s\u0131ndan yukar\u0131da say\u0131lan risk gruplar\u0131na \u00f6ncelik verilir. Di\u011fer d\u00f6nemlerden farkl\u0131 olarak, ki\u015filerde travma sonras\u0131 sendromuna da dikkat edilir. Psikososyal destek mutlaka planlanmal\u0131d\u0131r.
Acil d\u00f6nem ge\u00e7tikten ve hizmetler oturmaya ba\u015flad\u0131ktan sonra rutin a\u015f\u0131lama takvimine devam edilmesi yeterlidir. Depreme \u00f6zel ve hemen sonra yap\u0131lmas\u0131 gereken a\u015f\u0131 tetanoz ve hepatit B\u2019 a\u015f\u0131s\u0131d\u0131r. Depremde yaralananlarda tetanoz olu\u015fma riski, ola\u011fan ko\u015fullardan daha da fazlad\u0131r. Bu nedenle, a\u015f\u0131 takvimine g\u00f6re a\u015f\u0131lanmam\u0131\u015f ya da a\u015f\u0131l\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmeyenlerin mutlaka a\u015f\u0131lanmas\u0131 gerekir. Ayn\u0131 \u015fekilde, \u00e7al\u0131\u015fmalar s\u0131ras\u0131nda, cesetlerle ve yaral\u0131larla temas edenlere de hepatit B a\u015f\u0131s\u0131 yap\u0131lmas\u0131 yararl\u0131 olur. Kolera ve tifo gibi hastal\u0131klara kar\u015f\u0131, afet s\u0131ras\u0131 ya da sonras\u0131nda a\u015f\u0131lama gereksizdir.
<\/p>\n\n\n\n

Ge\u00e7ici Bar\u0131nma ve Sa\u011fl\u0131k<\/strong>
<\/p>\n\n\n\n

Depremlerden sonra afetzedelerin ge\u00e7ici yerle\u015fimlerinin sa\u011flanmas\u0131 ve burada \u00e7evre sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nlemlerinin al\u0131nmas\u0131 \u00f6nemli bir konudur. \u00c7ad\u0131rlar, ailedeki her ki\u015fiye en az \u00fc\u00e7 metrekarelik bir d\u00f6\u015feme alan\u0131 sa\u011flayacak b\u00fcy\u00fckl\u00fckte olmal\u0131d\u0131r. Di\u011fer bir anlat\u0131mla, be\u015f ki\u015filik bir aile i\u00e7in 15 metrekarelik d\u00f6\u015feme alan\u0131 sa\u011flayan \u00e7ad\u0131rlara gereksinim vard\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

\u00c7ad\u0131rlar do\u011fal havaland\u0131rmaya, \u0131s\u0131tmaya uygun olmal\u0131; so\u011fuk, r\u00fczg\u00e2r ve ya\u011fmurdan koruyucu olmal\u0131d\u0131r. Her 10 ki\u015fiye bir y\u0131kanma muslu\u011fu, 10 ki\u015fiye bir tuvalet, her 50 ki\u015fiye bir du\u015f sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Yaz\u0131n du\u015f say\u0131s\u0131 30 ki\u015fiye bir olacak \u015fekilde ayarlanmal\u0131d\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

\u00c7ad\u0131r kentte ki\u015fi ba\u015f\u0131na en az 15 litre su sa\u011flanmal\u0131 ve bu suyu alma yeri her bir \u00e7ad\u0131ra en fazla 100 metre uzakl\u0131kta olmal\u0131d\u0131r. At\u0131klar, kapal\u0131 kaplarda toplanmal\u0131 ve her 4-8 \u00e7ad\u0131ra (25-50 ki\u015fi) 50- 100 litre hacim sa\u011flayan \u00e7\u00f6p kab\u0131 yerle\u015ftirilmelidir. Gece yollar ve \u00e7ad\u0131rlar ayd\u0131nlat\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Sa\u011fl\u0131k Hizmetleri D\u00fczeyine Ula\u015fma ve Sa\u011fl\u0131k Hizmeti Alt yap\u0131s\u0131n\u0131n Yeniden \u0130n\u015fa Edilmesi
Depremlerden sonra, toplumun kesin yerle\u015fime ge\u00e7mesi ve sa\u011fl\u0131k birimlerinin alt yap\u0131s\u0131n\u0131n in\u015fas\u0131\/ tamiri uzun zaman alabilir. D\u00fczenli ve s\u00fcrekli sa\u011fl\u0131k hizmetleri verilmesi i\u00e7in bu i\u015flerin tamamlanmas\u0131 beklenmemelidir. Rutin hizmetlerde bir an evvel afet \u00f6ncesi d\u00fczeye ula\u015fmak gerekir. Bozulan \u00e7evre ko\u015fullar\u0131 nedeniyle, toplumun uzun s\u00fcre ola\u011fan sa\u011fl\u0131k hizmetlerinden yoksun kalmas\u0131, afet sonras\u0131 ikincil hastal\u0131klar\u0131n devam etmesi ve say\u0131lar\u0131n\u0131n artmas\u0131na neden olur. Rehabilitasyon d\u00f6nemi olarak kabul edilen bu d\u00f6nemde, depremde hasar g\u00f6ren sa\u011fl\u0131k birimlerinin yeniden in\u015fas\u0131 ya da tamiri tamamlanarak afet \u00f6ncesi duruma getirilir.
<\/p>\n\n\n\n

5. Depremzedelerin Moral ve Motivasyon (Psikososyal) Diren\u00e7lerinin Tamir ve \u0130hyas\u0131 Unutulmamal\u0131d\u0131r.
Deprem ve afet b\u00f6lgesinde eskiden oldu\u011fu gibi devlet ve sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 fiziki ihtiya\u00e7lar olan bar\u0131nma, \u00e7ad\u0131r, market, tuvalet, sahra hastanesi vs. gibi ihtiya\u00e7lar\u0131 h\u0131zl\u0131ca yerine getirmi\u015flerdir. Ancak binlerce ki\u015finin bar\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bu mekanlara konulacak televizyonlarda yap\u0131lacak moral bozucu ve y\u0131k\u0131c\u0131 propaganda i\u00e7erecek yay\u0131nlara dikkat edilmelidir. Afet b\u00f6lgesinde kurulan bar\u0131nma mekanlar\u0131nda bu t\u00fcr moral bozucu ve y\u0131k\u0131c\u0131 yay\u0131n yapan kanallar yay\u0131n listesinden \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

Yine deprem b\u00f6lgelerinde kurulacak e\u011fitim hizmeti, sa\u011fl\u0131k hizmeti kadar dini hizmetler de \u00f6nemlidir. Dolay\u0131s\u0131yla buralarda gerek mescitlerde ve gerekse moral ve motivasyon merkezlerinde depremzedelerin halleriyle duyguda\u015f olabilecek, onlar\u0131 sab\u0131r, metanet gibi de\u011ferlerle gelece\u011fe haz\u0131rlayacak g\u00f6revliler, sahadaki g\u00f6revlerini en az bir y\u0131l boyunca yerine getirmelidirler.
\u00c7ocuklar\u0131n ve psikolojik bak\u0131m\u0131ndan \u00e7\u00f6km\u00fc\u015f insanlar\u0131n ruhi tedavileri ile ilgilenecek g\u00f6revliler de mutlaka sahada yerlerini almal\u0131d\u0131rlar.
<\/p>\n\n\n\n

\u201cTabiat bo\u015fluk kabul etmez\u201d denilir. E\u011fer depremzede ma\u011fdurlar\u0131n\u0131n ruh hallerine sahip \u00e7\u0131k\u0131lmazsa, bu tedaviler ger\u00e7ekle\u015fmezse, bu travmayla ya\u015fayan insanlar\u0131n topluma intibak\u0131 hi\u00e7bir zaman m\u00fcmk\u00fcn olamayacakt\u0131r.
<\/p>\n\n\n\n

Kaynaklar;<\/strong>
1-A\u011fustos Depremi, hat\u0131ralar dersler, Dr. Selahattin Semiz Kutupy\u0131ld\u0131z\u0131 Sa\u011fl\u0131k g\u00f6n\u00fcll\u00fcleri Derne\u011fi Sitesi A\u011fustos 2022
2-Deprem Y\u00f6netimi ve Depremde Sa\u011fl\u0131k Konu ve Ama\u00e7lar\u0131 Recep AKDUR Prof. Dr., A.\u00dc.T.F. Halk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Sa\u011fl\u0131k ve Toplum Y\u0131l: 10, Say\u0131: \u00d6zel, Ankara, Temmuz 2000<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Depremden hemen sonra insan\u0131m\u0131z\u0131n gayreti ve fedakarl\u0131\u011f\u0131 ile t\u00fcm toplum el birli\u011fi ile harekete ge\u00e7ti, tek y\u00fcrek oldu. AFAD, K\u0131z\u0131lay, UMKE, belediyelerin yard\u0131m ekipleri, itfaiyeler gibi resmi ve yar\u0131 resmi kurulu\u015flar ile vak\u0131flar, dernekler ve di\u011fer STK\u2019lar, yurt i\u00e7i ve yurt d\u0131\u015f\u0131 kurum ve kurulu\u015flar el ele verdiler. Enkazdan can kurtarmaya, hasta ve yaral\u0131lar\u0131 tedavi etmeye, hayatta kalanlara elbise ve yiyecek teminine, \u00e7ad\u0131r ve konteyner kentler kurarak bar\u0131nmaya yard\u0131mc\u0131 oldular.
\nSelahaddin SEM\u0130Z – 11 Mart 2023 – \u0130nsicam Dergisinde yay\u0131nland\u0131<\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":460,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-484","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hatirat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/484","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=484"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/484\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":488,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/484\/revisions\/488"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/460"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=484"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=484"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/selahattinsemiz.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=484"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}